Drżenie Ziemi. Jak przetrwać kataklizm?

Trzęsienia ziemi są jednymi z najstraszniejszych żywiołów jakimi od czasu do czasu raczy nas Matka Natura. Nie sposób - w porównaniu do powodzi czy tornad - jej przewidzieć, a jeszcze trudniej się przed nimi uchronić. W rocznicę urodzin twórcy skali, Charlesa Richtera, która określa siłę wstrząsów podczas tych kataklizmów postanowiłem opublikować krótki poradnik. Dowiecie się czym są trzęsienia ziemi, jakie są jego przyczyny i oczywiście jak postępować, kiedy już będziemy jego uczestnikami.

UWAGA! Niniejszy artykuł nie stanowi przewodnika jak postępować w przypadku wystąpienia trzęsienia ziemi. Zawiera jedynie porady, które mogą przyczynić się do uchronienia zdrowia lub życia. Zalecam w pierwszej kolejności postępowanie zgodnie z zaleceniami służb ratunkowych, medycznych lub ochrony cywilnej.

Polska pod względem występowania zjawisk sejsmicznych zajmuje bardzo odległe miejsce. Wszelkie ruchy ziemi w naszym kraju kojarzą się raczej z tąpnięciami wskutek działalności górniczej. Jednak nie oznacza to, że odstajemy od innych krajów w tym niebezpiecznym rankingu. Podwyższony stan ruchliwości sejsmicznej występuje bowiem na terenie Karpat i Sudetów. Innymi słowy, być może kiedyś dożyjemy czasów, kiedy Śnieżka przestanie być najwyższą górą Karkonoszy na rzecz niepozornego, innego masywu. Ale miejmy nadzieję, że jeszcze długo taka rewelacja nie nastąpi.
Samo trzęsienie ziemi jest w Polsce raczej rzadkim zjawiskiem. Występuje ono raczej na styku płyt tektonicznych, a najgroźniejszą sytuacją jest, gdy jedna z nich wchodzi pod drugą. Przykładem takiego nachodzenia jest uskok San Andreas (dokładnie ten sam o którym mowa w filmie z 2015 roku, o tym samym tytule). Trzęsienia ziemi są spowodowane przez nagłe rozprężenie napięć pod ich powierzchnią (nawet do 700 km wgłąb). Jednak dla nas śmiertelnie niebezpiecznym ustąpieniem naprężeń jest to, które miało miejsce w górnych 10-20 km. Inne - poza wyjątkami - raczej nie stanowią większego zagrożenia. Po ciągu drgań, tzw. foreshock, czyli niewielkich drżeń, następuje główne trzęsienie. Najgorsze, że bez specjalistycznej aparatury bardzo często są one niewyczuwalne. Dlatego tak ważny jest system wczesnego ostrzegania oraz odpowiednia edukacja na wypadek wystąpienia mniejszych lub większych drgań.


Możliwości podróżowania po innych krajach dają wiele radości. Nie zapominajmy jednak, żeby przed wyjazdem do różnych miejsc, oprócz zwyczajów mieszkańców poznać również zagrożenia wynikające z uwarunkowań geologicznych. Zarówno urażenie uczuć lokersów jak i trzęsienie ziemi potrafi przysporzyć wielu problemów, choć to drugie jest rzecz jasna rzadsze, ale bardziej śmiertelne. Jeśli wiemy, że rejon w który się udajemy jest zagrożony trzęsieniami ziemi, przygotujmy się na tę ewentualność. Oto kilka sposobów, jak zwiększyć szanse przeżycia.

Jeśli w radiu lub telewizji zostanie ogłoszenie ostrzeżenie przed możliwym trzęsieniem ziemi, nie wybiegajcie od razu na dwór z krzykiem. Zostawcie odbiorniki włączone. Dzięki temu będziecie na bieżąco z doniesieniami i poradami. Odetnijcie źródła gazu i prądu (nawet jeśli takich zaleceń nie podano). Zanim odetniecie wodę, przygotujcie także zapas wody. Pod ręką warto mieć również żywności, apteczkę oraz latarkę. Nie zaszkodzi również posiadanie gaśnicy. Zabezpieczenie dobytku powinno nastąpić zaraz po zebraniu rzeczy pierwszej potrzeby. Ściągnijcie z mebli i szafek przedmioty, które mogą was zranić podczas spadania. Jeśli to możliwe, ściągnijcie również same szafki podwieszone do ścian. Pozamykajcie wszystkie drzwiczki od nich i zabezpieczcie przed otwarciem te, które nie mają mocniejszych zamków. Wszelka porcelana, szkło i inne kruche przedmioty przenieście do miejsca, w których przynajmniej teoretycznie nie powinno się nic stać.

Będąc w obcym budynku podczas wydania ostrzeżenia, jeżeli tylko to możliwe wydostańcie się na zewnątrz. Kiedy jest to utrudnione lub zajmie zbyt dużo czasu pozostańcie w nim. Dobrym pomysłem będzie zgaszenie wszelkich źródeł otwartego ognia (jak na przykład kominek). Oddalcie się na jak największą odległość od wszystkiego co szklane - szyb, luster i okien. Pękające szkło może poważnie poranić wasze ciało. Wbrew pozorom najlepiej schronić się przy wewnętrznych ścianach budynku i przejściach w nich utworzonych. W pierwszej kolejności kruszą się te zewnętrzne. Równie zaskakującym, ale dającym więcej możliwości przeżycia jest zejście do dolnych kondygnacji lub nawet piwnicy. Z racji bliższej odległości od ziemi, która jest nawet podczas trzęsienia ziemi niezłym stabilizatorem, ściany nie powinny się zawalić. Aby zabezpieczyć się przed latającymi przedmiotami, najlepiej byłoby wejść pod jakiś solidny mebel (dębowy stół czy biurko szefa). Jeśli przebywacie w sklepie, odsuńcie się od półek, ponieważ mogą się zwyczajnie przewrócić. Unikajcie wind, a także przeciskania się przez spanikowanych ludzi na klatce schodowej. W przypadku zatorów lepie pozostać w budynku i schować się pod biurkiem.

Pozostaje kwestia naszej obecności na zewnątrz podczas trzęsienia ziemi. Wbrew temu co widzicie na różnych filmach, lepiej nie biegać bez celu po ulicach. Istnieje wtedy większe prawdopodobieństwo, że wpadniecie do szczeliny, która nagle się przed wami utworzy. Najlepiej udać się na otwartą przestrzeń, bez budynków czy drzew. Te, podczas drgań mogą się na was przewrócić lub zrzucić kilka cegieł. Siedząc w samochodzie powoli stań, a następnie połóż się jak najniżej na siedzeniu. Wtedy, nawet jeśli coś spadnie na samochód istnieje mniejsze prawdopodobieństwo, że zostaniecie zgnieceni. Pojazd stworzy również barierę przed cegłami, odłamkami szkła czy gałęziami. Nierozsądne byłoby wchodzenie do metra czy tuneli podziemnych, gdyż w tym czasie grozi im zawalenie. Najlepiej połóżcie się na otwartej przestrzeni chroniąc głowę, ale obserwując otoczenie. Nigdy nie wiadomo kiedy przed wami rozstąpi się ziemia.
Pamiętacie tsunami, które dotknęło kilka Tajlandię po trzęsieniu ziemi w 2004 roku? Najlepiej po ustąpieniu drgań ewakuować się z rejonów przybrzeżnych na jak największą wysokość. Będziemy wtedy przynajmniej teoretycznie zabezpieczeni przed wielką wodą, która przybędzie na pewno. Zresztą same okolice szczytów gór są w czasie trzęsień ziemi bezpieczniejsze, niż ich zbocza, ponieważ na stokach występują osunięcia gruntu.

Słyszeliście o tzw. "Trójkącie życia"? Jest to prawdopodobnie najbezpieczniejsza forma ochrony życia w przypadku wystąpienia trzęsienia ziemi zarówno wewnątrz jak i na zewnątrz budynku. Polega na przybraniu pozycji embrionalnej i przylgnięciu plecami do ściany lub solidnego mebla tak, by kąt między podłogą a drugą powierzchnią wynosił 90 stopni. Trzeci, teoretyczny bok trójkąta utworzy wtedy granicę bezpiecznej przestrzeni, w której można się skryć. 

Wiecie już jak zwiększyć szanse przeżycia w czasie trzęsień ziemi. Ale co zrobić po ich ustąpieniu? Schronienia najlepiej poszukać poza uszkodzonymi budynkami i ruinami. Trzeba liczyć się również z koniecznością pochówku zwłok, zarówno ludzi jak i zwierząt. Są one źródłem wszelkich chorób, a ostatnią rzeczą z jaką chcemy borykać się po przeżyciu to walka ze śmiercią, prawda? Należy zwracać szczególną uwagę na higienę. Wszelkie niedogodności sanitarne powinny być jak najszybciej naprawiane lub usuwane. Jeśli czujecie ulatniający się gaz, spróbujcie naprawić przeciek, a do tego czasu nie używajcie otwartego ognia. Po ustąpieniu drgań, uporządkujcie swój dom (jeśli jest co), pamiętając o ostrożnym otwieraniu szafek. Mnie czasami atakują niespodziewanie różne przedmioty, a co dopiero po takim trzęsieniu ziemi.

Jednak najważniejszą kwestią, bez której ani nie przeżyjecie, ani nie przetrwacie kolejnych dni, jest opanowanie paniki. Nie ma nic gorszego, niż tłum przerażonych ludzi pędzących przed siebie lub tratujących się by uciec. Zachowajcie spokój. Być może to wy dzięki chłodnemu umysłowi będziecie przywódcami grupy, która przeżyje i od was będą zależeć inne istnienia. Pamiętajcie o tym.

Zapraszam do udzielania się w komentarzach, na Facebooku czy Twitterze.
Share on Google Plus

About EkstraMisja

This is a short description in the author block about the author. You edit it by entering text in the "Biographical Info" field in the user admin panel.

0 komentarze :

Prześlij komentarz

Skoro dojechałaś/eś aż tutaj, zostaw komentarz:)